Soomaalida Hayaanka Goormay harsan Doontaa?

Nairobi 13 Fabaury 2009 Waagacusub Media

Qulqulka aan xadka laheyn ee la soo dersay dadka Soomaaliyeed in ku dhow Labaatan sano ayaa weli halkiisa ka sii socda iyadoo sanad kastana la arkayo qoysas farabadan oo Soomaali ah oo ka sii firxanaya dagaaladda iyo dhibaatooyinka weli ka aloosan dalkooda oo marba marka ka dambeysa ay xaaladiisa sii Murgeyso.

Somalia:Pirate asset to be frozen By Dahir Alasow
Hayaanka aan harsiga laheyn ee Soomaalida soo wajahay intii mudda aheyd waxa uu baday dhibaatooyin nololeed, iyadoo qaar ka mid ah dadkaasina intii ay ku soo guda jireen hayaanka dheer ee dhibaato ka baxsadka ah ay naftoodii ku waayeen, iyadoo qaarkii kale ee samatabaxayna ay hoy ka dhigteen Dalal kala duwan oo caalamka ka tirsan, maantana lagu arki karo dadka soomaaliyeed Shanta qaarood ee Dunida haba ugu kala badnaadeene.
Marka aad Tagtid Dalalka Kenya, Itoobiya, Jabuut, Suudaan iyo Uganda, waxay indhahaagu qabanayaan Soomaali farabadan oo yar iyo weyn isugu jra oo iyagu ka mid noqday shucuubta dalalkaasi, islamarkaana joogitaanka dalalkaasi ku soo kala horeeyay waqtiyo kala duwan, qaar ka mid ahna howlo ganacsi oo xoogan ku heysta inkastoo Dal aad u Dhalan ay tahay Dareen ku Joog.

Marka aad damacdid Dadka soomaalida in aad wax ka ogaatid noloshooda dhabta ah ama aad la sheekeystid intooda badan marnaba Afkooda kama maqleysid ku noqoshada Dalkoodii hooyo ama xiisaha arrintaasi ay ku heyso, iyagoo markaa taa bedelkeeda kaaga sheekeynaya safaro ay doonayaan inay ugu socdaalaan dalalka Yurub iyo Ameerika, sow markaa lama oran karo Soomaalida ka soo hayaantay Dalkooda weli waa Hayaan!.
Dalalkan aynu soo xusnay iyo kuwa kale oo ka tirsan Eeshiya, Yurub iyo Ameerika ee Soomaalida ay ku badan tahay ayaa markoodii hore waxa ay ku tageen hayaan dheer oo ay u soo galeen kagadaal markii Colaadii Sokeeye dalkoodii uu ka qarxay tan iyo wixii ka dambeeyay Ridistii Xukuumadii Siyaad Barre.

Qoysaska Soomaaliyeed ee haatan Dalalkaasi martida ku ah waxay marar qaar la kulmaan dhibaatooyin isugu jira Dilal, Caga-jugleyn, iyo Masaafuris, dharaar iyo habeena waa welwel ku nool ah, Ileyn Haybad waxaad ku leedahay Dhulkaaga Hooyo.
Kaaga darene waxyaabaha cajiibka ah ee dadyowgaasi soomaaliyeed qurbaha ay kala kulmeen waxaa laga xusi karaa waa iyagoo marka hore ood wadaag la noqday Mujtamac aan Af, Muuqaal, Dhaqan iyo diin wadaag toona aheyn, taasoona dhibaato horleh ku noqotay qoysaskii soomaalida ahaa ee iyagu hayaanka dheer halkaasi ku gaaray.

Soomaaliya Weli ma nabdoona Rajada dib ugu laabashadeedana weli ifafaalihiisa ma muuqdo waayo?.. waxaa weli la dareemayaa xiisado colaadeed oo hor leh, lagana yaabo taa iyada ah inay u sii jid furto kumaan hor leh oo ka soo baxsada colaadaha ragaadiyay Soomaaliya.

Sikastaba ha ahaatee hayaanka gudaha waxaaba ka sii daran hayaanka soomaalida qurbo joogta ah ay ku doonayaan inay ugu sii fogaadaan dalkoodii hooyo Tusaale haddii aynu u soo qaadano Soomaalida ku sugan Dalalka Itoobiya, Kenya Iyo Yugandha dhamaantood waa wada socdaal, waxayna doonayaan inay hayaan ku gaaraan Yurub iyo Ameerika islamarkaana ay ka dal doorsdadaan Soomaaliya iyo dalalka la deriska ah ee haatan ay Joogaan.

Balse qaar badan oo Soomaali ah oo ka hayaamay dalkooda Hooyo ee soomaaliya ayaa Naftoodii ku waayay Dhul oomane oo saxara ah oo misna lamadegaan ah, iyadoo qaar kale oo hablo iyo Wiilal u badana iyana badu ay asiibtay islamarkaana ku hungoobay hamigooda!.

Hadduu xaalku sidan yahay oo Soomaalida kuwooda ku sugan Gudaha dalka haddii aysan haysan nabad ay ku sii joogi karaan dalkooda, qalbiguna uu kaga jiro hayaanka ay qoysaskooda iyo Asxaabtooda kaga tageen Dalka Sow ma dhici karto inay sidii Saaxiibadood ay sameeyeen oo kale in ay Iyaguna sameeyaan??.... Qulqulka dadka soomaaliyeed la soo dersay Sanooyinkan dambe inkastoo ay u sabab tahay Nabad la’aanta Ka jirta Dalka hadana Sow lama oran karo kama marna Qalbiga dadka soomaaliyeed oo gigilay Dibad Jacel.

Waxaaa iyana isa soo tarayay Sanooyinkan dambe Socdaal dheer oo la soo dersay Kumanaan qoys oo Soomaali ah oo iyagu qoxooti ku ahaa Wadamada Yurubta Galbeed gaar ahaan Iskandaneefiyaanka, Wadamadda Jarmalka iyo Netherlands qoysaska ku dhaqan ee Soomaaliyeed ayaa doonaya inay halkaasi isaga hayaamaan iyagoo markanaa si aad ah ugu qulqulaya carriga Ingiriiska, Qoysaskaas oo u badan hooyooyin iyo caruur iyo waliba dhalinyaro Muruqmaal ah, iyagoo intooda badana la sheegayo inay degeen Goboladda Dhexe Wadanka ( East and West Midlands).

Qulqulka Qoysaska Soomaaliyeed ayaa isagu bilaabmay horaantii 2002-dii oo aheyd markii sida weyn loo dareemay Soomaalida Muhaajiriinta ah ee Wadan ka Wadan, taasoo markaasi kuu cadeynaysa in Soomaalida ka hayaantay dalkoodi ay yihiin Weli Hayaan!.

Waxaa kaloo iyana jira Qoysas iyo waliba dhalinyaro iyaguna ka soo hayaamaya Dalalka New-Zealand, Australia iyo Waqooyiga America, taasoo iyaduna ay kuu sii cadaynayso in Soomaalida dib u soo dagaysa Uk aanay ka imanayn oo kaliya Yurubta Galbeed balse ay ka soo hayaamayaan qaarado kala duwan.

hadii aan ku soo laabto Mawduuceeni ahaa Soomaalida ka soo hayaantay Dalkoodii Wali Hayaan, halkii ay tagaana waa ka sii hayaan sow lama ornan karo waa arrin taagan oo dhamaan Soomaalida Qurbo Joogta ah iyo kuwa ku sugan gudaha dalka uu Qalbigoodu Gilay Wadan ka wadan ama si kale hadaan u iraahdo (Dal ka car, ama Buufis).

Iyadoo Dadka Soomaaliyeed ay ku caan baxeen Reer Guuraanimadda iyo u hayaanka kolba meel ay isku qanciyaan inay masaafo ku gaaraan ayaa Mudooyinkan dambe waxaa dadka soomaliada u caado noqotay in naftooda ay ku biimeeyaan bad iyo Berri Lamadegaan ah iyadoo markaana sida laga wada dheregsan yahay kumaan Soomaali Muhaajiraan ah ay naftoodii ku waayeen!.

Sikasataba ha ahaatee Soomaalida hayaanka kuwooda samatabaxay waxay Socdaal ku gaareen Shanta qaaradood ee Aduunka, iyadoo xitaa laga bartay Jasiirado aan laga aqoon Afrikada Madow iyadoo aynu oran karo arrintani waxa sababay Daganaansho la'aanta Siyaasadeed ee weli ka taagan dhulkooda Hooyo, iyadoo dadka Soomaaliyeed ee ka soo hayaamay Dalkooda weli ay yihiin hayaan, ayaa waxaan rabaa inaad maanka ku haysid Su’aasha ah Soomaalida hayaanka ah Goormay harsan Doontaa??!.
Ugu dambayntii waxaan u rajaynayaa Mujtamaca Soomaaliyeed ee ku jira hayaanka iyo Geediga aan dhamaadka lahayn ee ay iskaga kala gooshaya Qaaradaha Aduunka inuu Dalkoodii Hooyo u xasiliyo nabad iyo xasilooni ay dib ugu guuraana uu Siiyo. Insha'Allaah.

W/Q: C/qaadir Cilmi Ciise “Honest”

ccchonest@hotmail.com

Afhayeenka Hawiye Vs Mukhtaar Roobow -Dhageyso

Dhageyso dabaal dega Gor Gor Media Group

Madaxweyne Geelle oo khudbad dheer jeediyay Halkaan ka dhageyso 

 Murtida iyo Majaajilada Waagacusub Dhageyso

Waagacusub Media